Autoverzekering

Bonus-malus

Rij je al een tijdje rond zonder brokken? Wel, dan verdien je een beloning: bijna elke autoverzekering in België hanteert het bonus-malussysteem. Wat het precies allemaal inhoudt, leggen we je hieronder uit.

Wat is de bonus-malus?

Als je een jaar lang zelf geen ongeval met schade veroorzaakt, krijg je daar een korting op je autoverzekering voor. Dat is kort gezegd het bonus-malussysteem, dat in België in de jaren ’70 werd ingevoerd. De letterlijke betekenis in het Latijn is dan ook ‘goed-slecht’: bestuurders die de verzekeraar niets kosten worden beloond, terwijl mensen die niet zo voorzichtig rijden meer moeten betalen.

Vandaag de dag wordt de bonus-malus vooral toegepast op de wettelijk verplichte Burgerlijke Aansprakelijkheidsverzekering, die de schade aan anderen bij een ongeval in fout vergoedt. Voor extra opties zoals een omnium- en bestuurdersverzekering of polis voor rechtsbijstand wordt het systeem minder vaak gebruikt.

Hoe wordt de bonus-malus berekend?

Allereerst is het goed om weten dat er geen officieel systeem meer bestaat. Alle verzekeraars kunnen zelf beslissen hoe ze de bonus-malus berekenen. Er zijn dus belangrijke verschillen tussen de autoverzekeringen op de markt. Vergelijken is dan ook de boodschap.

Het beginpunt bij elke berekening van de bonus-malus? Dat is wel in bijna alle gevallen hetzelfde. Daarvoor wordt de zogenaamde bonus-malusladder gebruikt. Die bestaat meestal uit 23 graden, van nul tot 22. Sommige polissen gaan echter ook onder het nulpunt, terwijl anderen tot 24 of 25 oplopen. Het principe blijft in alle gevallen wel gelijk. Een lager cijfer zorgt namelijk voor meer korting op je autoverzekering. En een hogere plaats op de ladder doet de factuur dan weer net hoger oplopen. De bedoeling is dus om op bonus-malusgraad nul (of zelfs lager) te belanden.

Hoeveel graden je per jaar kan stijgen of dalen, hangt af van je autoverzekering zelf. Maar over het algemeen zak je één graad na 12 maanden lang te hebben rondgereden zonder ongeval in fout. Terwijl je in één klap 5 punten stijgt, wanneer je door je eigen schuld brokken maakt. Onderstaande tabel toont het aantal jaren rijervaring ten opzichte van het aantal schadegevallen:

bonus-malus

Onze tip, als je overweegt om van autoverzekering te veranderen: check zeker eens de algemene voorwaarden van beide polissen. Met name hoeveel procent korting je krijgt bij elke graad. Maar vooral ook: hoeveel graden je stijgt bij een ongeval in fout. Staar je dus niet blind op de normale prijs van je autoverzekering alleen.

Wil je een idee hebben van de korting die elke bonus-malusgraad oplevert? Bekijk dan zeker eens de volgende tabel. Deze cijfers werden tot 2004 in het officiële systeem gebruikt. De percentages geven daarbij aan hoeveel je van de totale premie van de autoverzekering ook effectief moet betalen:

bonus-malus

De hoogste trede op de ladder zorgt er dus voor dat je het dubbele van de normale prijs betaalt. Wat daarbij ook opvalt, is dat de verschillen in percentages groter zijn bij hoge bonus-malusgraden. Concreet zal je factuur minder hard stijgen, als je onderaan de ladder staat en toch een keer een ongeval veroorzaakt. Ben je een brokkenpiloot met een hoge bonus-malus? Dan zal je een extra accident weer net heel wat harder in de portemonnee voelen, het jaar nadien.

Enkele voorbeelden:

  • Je begint het jaar met bonus-malusgraad 8 en krijgt dus 27 procent korting op je autoverzekering (=100-73%). Het is echter een pechjaar en je hebt twee ongevallen, waarbij je zelf in fout bent. Hierdoor zal je op de ladder 9 plaatsen stijgen (=-1+5+5), naar bonus-malusgraad 17. Volgend jaar betaal je dus 117 procent van de normale premie voor je autoverzekering. In de praktijk betekent dat echter een verhoging van 44 procent op je factuur.
  • Het jaar daarop ben je een voorbeeldige chauffeur en heb je geen enkel ongeval in fout. Je daalt één trede op de ladder, naar bonus-malusgraad 16. Concreet betaal je de volgende twaalf maanden 8% minder voor je autoverzekering.

Wanneer gaat de bonus-malus omhoog?

In theorie zorgt elk schadegeval ervoor dat je enkele graden op de ladder stijgt. In de praktijk verhoogt je verzekeraar echter nooit je bonus-malus, wanneer de schade volledig kan worden verhaald op de tegenpartij. Concreet: enkel als je een ongeval in fout veroorzaakt, zal je de pineut zijn. Of wanneer je verzekeraar beslist dat je gedeeltelijk aansprakelijk bent.

Bovendien vallen bij heel wat autoverzekeringen bepaalde schadegevallen niet onder het bonus-malussysteem. Denk maar aan glasbreuk, hagel- of stormschade, diefstal of inbraak en een aanrijding met een wild dier. Hiervoor kijk je best even de algemene voorwaarden van je polis na.

De conclusie is eigenlijk simpel: een ongeval in fout kan het bedrag van je autoverzekering serieus doen stijgen. Een interessante bedenking hierbij is dat het dus soms goedkoper is om de schade uit eigen zak aan de tegenpartij te betalen, in plaats van via de verzekeraar te werken. Kies je hiervoor? Laat dan zeker een document door deze persoon ondertekenen, zodat je niet van vluchtmisdrijf kan worden beschuldigd.

Wat met de bonus-malus als ik van autoverzekering verander?

Elke bestuurder komt standaard op een bepaalde trede van de bonus-malusladder terecht. Bij de meeste verzekeringen is dat graad 11, als je de wagen enkel en alleen privé gebruikt. Dit is ook het geval voor iemand die pas een rijbewijs heeft en zijn of haar eerste polis afsluit.

Vervolgens wordt gekeken naar je persoonlijke situatie, om de bonus-malusgraad van je autoverzekering bij te stellen. Je schadehistoriek vormt daarbij de basis. Daarom zal je nieuwe verzekeraar het schadeattest in detail bekijken, dat jij via je oude polis hebt doorgegeven. Op dit document staan in detail alle schadegevallen van de laatste vijf jaar. Op die manier kan het risico van je autoverzekering in detail worden bepaald en wordt je premie vastgelegd.

Naast het schadeattest zal meestal ook worden gekeken naar het aantal jaren dat je al een rijbewijs hebt, plus de periode waarbij je ook zelf een autoverzekering had. Je rijervaring is dus ook belangrijk. Maar zaken als je woonplaats en beroep kunnen net zo goed een rol spelen. Iemand die in hartje Brussel woont, zal bijvoorbeeld minder korting op de autoverzekering krijgen dan een persoon die zijn of haar huis in een rustig dorpje heeft staan.

Wat is een Joker op mijn bonus-malus?

Bij sommige autoverzekeringen houdt men er rekening mee dat iedereen al eens pech heeft. En je dus ook een ongeval kan veroorzaken, zelfs als je nog zo voorzichtig bent en daardoor al jaren geen brokken hebt gemaakt.

Of men het nu een Joker of Superbonus noemt: het principe is vaak hetzelfde. Heb je al een paar jaar bonus-malusgraad nul voor je autoverzekering? Dan zal je niet op de ladder stijgen als je voor één keer toch een ongeval in fout hebt. Met andere woorden: de factuur van je autoverzekering gaat zelfs in zo’n pechsituatie niet omhoog. Nadien spaar je dan vaak gedurende vijf jaar, om een nieuwe Joker te krijgen.

Maar natuurlijk kan je de Joker in sommige situaties toch niet inzetten. Veroorzaak je bijvoorbeeld een ongeval met flink wat glaasjes op? Dan mag je verzekeraar toch beslissen om de bonus-malus te verhogen.

Bij het veranderen van autoverzekering is het dus ook belangrijk om altijd te checken hoe het met deze Jokers zit. Je kan bijvoorbeeld een andere polis vinden die nog wat goedkoper is, maar dit extraatje niet heeft. En dat komt je dan op lange termijn duur te staan, als je toch een ongeval in fout hebt en de prijs van je autoverzekering de hoogte ingaat.

In dit artikel