Duurzame mobiliteit en hoe u er als bedrijf op inspeelt


Duurzame mobiliteit is de centrale gedachte van Mobility as a Service. Als u de vele mogelijkheden op een goede manier bij uw werknemers introduceert is het bovendien een win-winsituatie voor beide partijen. Een oplossing op maat is daarbij de sleutel tot succes. Binnen de duurzame mobiliteit komen er echter alsmaar meer mogelijkheden bij. En dan kan het moeilijk zijn om door het bos de bomen nog te zien. Laten we daarom even kijken wat de term inhoudt en hoe u deze op de beste manier implementeert. Ook belichten we de belangrijkste vormen van duurzame mobiliteit, inclusief de fiscale en andere aandachtspunten.

Wat is duurzame mobiliteit?

Duurzame mobiliteit draait rond het zoeken van een evenwicht tussen

  • de noden van de huidige generatie en
  • het behouden van de kansen voor de toekomstige generaties.

Hierbij spelen zowel ecologische als sociale en economische aspecten een rol. De overheid heeft een cruciale functie in het beheer van de duurzame mobiliteit, maar ook andere stakeholders zoals Belgische ondernemingen zijn belangrijk voor de sensibilisering.

Daarbij staan volgende twee zaken centraal:

  • Een uitgebreide keuze in vervoermiddelen voor zoveel mogelijk mensen. Binnen het bedrijfsleven is het dus de bedoeling dat u een zo breed mogelijke waaier aan vervoermiddelen aanbiedt aan een zo groot mogelijk aantal medewerkers. Belangrijk hierbij is dat iedere persoon een eigen keuzevrijheid én de nodige inspraak in uw beleid krijgt. Binnen het idee van duurzame mobiliteit hoort daar ook de mogelijkheid bij om het aantal afgelegde kilometers per jaar terug te dringen. Denk maar aan het bewust kiezen voor thuiswerk. Ook moet elk vervoermiddel aan een zo aanvaardbaar mogelijke kost worden aangeboden.
  • Een zo klein mogelijke impact op de omgeving. Zeker als u kijkt naar de toekomstige generaties. Het milieu krijgt daarbij de prioriteit, door onder meer de CO2-uitstoot te verminderen. Maar ook de veiligheid speelt natuurlijk een rol. Duurzame mobiliteit heeft mee als doel om het aantal jaarlijkse verkeersslachtoffers tot nul te herleiden.

Duurzame mobiliteit: enkele voorbeelden

Naast een meer milieuvriendelijke bedrijfswagen en het klassieke openbaar vervoer schieten andere groene vervoermiddelen als paddenstoelen uit de grond. Mogelijk weten heel wat medewerkers niet eens van het bestaan af, zodat ze de keuze ervoor niet overwegen. Daarom enkele interessante vervoermiddelen die u aan het personeel kan voorstellen, wanneer u het mobiliteitsbudget gaat invoeren:

  • De elektrische fiets. Binnen het mobiliteitsbudget kunnen werknemers in principe elk vervoermiddel met een maximale snelheid van 45 kilometer per uur kiezen. Zelfs een speed pedelec behoort dus tot de mogelijkheden, net zoals een klassieke (plooi)fiets.
  • De elektrische step. Ook andere voortbewegingstoestellen zoals een monowheel of hoverboard mogen perfect gekocht worden met het mobiliteitsbudget, zolang dit op naam van de werknemer in kwestie gebeurt.
  • De elektrische scooter. De klassieke versie kan niet worden gekozen binnen het mobiliteitsbudget. Een echte motor valt ook buiten het systeem. Een motorfiets die volledig elektrisch aangedreven is en niet sneller dan 45 kilometer per uur rijdt, is echter wel een optie.

Zowel aankopen als huren of leasen is toegestaan. De werknemer moet echter wel binnen de totale som van het mobiliteitsbudget blijven. Hij of zij kan dus geen bedrag bijleggen om een duurder model te nemen. Hou er ook rekening mee dat de vervoermiddelen voor u enkel fiscaal vrijgesteld zijn wanneer er een duidelijke link is met het woon-werkverkeer van de werknemer in kwestie.

Een andere interessante vorm van duurzame mobiliteit zijn gedeelde fietsen, steps en auto’s. Via een all-in-one mobiliteitsplatform kunnen werknemers bijvoorbeeld een auto of scooter van Poppy of een fiets van Velo Antwerpen oppikken en betalen. De kosten gaan dan telkens automatisch van het mobiliteitsbudget af. Klassieke poolwagens die u als bedrijf ter beschikking stelt kunnen overigens ook nog altijd binnen het systeem. Net zoals het huren van een voertuig zonder chauffeur voor maximaal 30 kalenderdagen per jaar.

Met al deze opties biedt u uw medewerkers een mooie waaier aan alternatieve vervoermiddelen. Interessant is om dit te combineren met één of enkele vaste dagen thuiswerk per week.

Duurzame mobiliteit implementeren in 3 stappen

Om van duurzame mobiliteit een succesverhaal in uw onderneming te maken is het belangrijk dat u de zaken doordacht aanpakt. Splits hierbij de complete verandering in mindset onder de werknemers op in drie, meer geleidelijke stappen:

  1. Verminderen van onnodige verplaatsingen. Om te beginnen is het een goed idee om de gemaakte verplaatsingen onder de loep te (laten) nemen. Is elk bezoek aan de klant noodzakelijk of kan dit ook via virtuele meetings gebeuren? Ook het actiever promoten van thuiswerk is een aanpak die het overwegen meer dan waard is. Net zoals het voorzien van regionale locaties naast het centrale hoofdkantoor, indien dit mogelijk is.
  2. Verschuiven naar andere vervoermiddelen. Heel wat werknemers zijn geneigd om voor elke verplaatsing de wagen te gebruiken. Maar is dit altijd de beste optie op zowel milieugebied als reistijd en kosten? Laat uw medewerkers nadenken over het verschuiven naar groenere oplossingen. Zo kan het traject tussen woning en station misschien perfect met een elektrische fiets worden afgelegd. Of is een deelauto een beter alternatief voor een volwaardige bedrijfswagen, als deze eigenlijk niet zoveel wordt gebruikt.
  3. Verschonen van de gebruikte vervoermiddelen. In een laatste fase kan ook gekeken worden naar hoe groen elke keuze is. Binnen het mobiliteitsbudget is er bijvoorbeeld nog steeds plaats voor een nieuwe bedrijfswagen, zolang deze maar milieuvriendelijker is dan de vorige auto.

Introduceer ook het STOP-principe bij uw medewerkers

Dit is een handige manier om vervoermiddelen te rangschikken op hun duurzaamheid. Daarbij wordt vertrokken vanuit vier niveaus:

  1. Hij of zij kijkt altijd eerst of de afstand niet te voet kan worden afgelegd. Voor een bezoek aan de bakker om de hoek is bijvoorbeeld geen auto nodig.
  2. Wanneer de afstand iets groter is zijn zaken zoals de (deel)fiets en step bij voorkeur de volgende opties. Denk maar aan de apotheker die zich een vijftal straten verder bevindt. Ook dat laatste stuk van het woon-werkverkeer tussen de bushalte en het kantoor komt prima in aanmerking.
  3. Openbaar vervoer. Bij een nog groter aantal kilometers is collectief vervoer de ideale manier qua verplaatsen. Werknemers kijken dus best of de trein of bus een betere optie is dan de bedrijfswagen. Niet alleen wat hun dagelijks woon-werkverkeer betreft, maar ook voor andere professionele verplaatsingen.
  4. Privévervoer. Pas nadat alle andere vervoermiddelen ontoereikend blijken, is individueel gemotoriseerd vervoer in principe een mogelijkheid. Denk maar aan de medewerker in ploegensysteem die erg ver van de werkplek woont en meestal ’s nachts onderweg is, waardoor de vorige opties moeilijk zijn.

Wakker het bewustzijn over duurzame mobiliteit verder aan met de Mobiscore

Deze index is een initiatief van de Vlaamse overheid. Het toont de milieu-impact voor verplaatsingen vanaf de woning van de medewerker, op een schaal van 0 tot 10. Het zet daarbij niet alleen aan om groenere vervoermiddelen te kiezen, maar ook om te verhuizen naar een beter gelegen locatie.

Nu u weet wat de vele mogelijkheden van duurzame mobiliteit zijn, is het tijd om de ambities waar te maken en het mobiliteitsbudget vorm te geven. Hoe u dat doet leggen we u in het volgende stuk uit.

In dit artikel